এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধৰ ক্ৰমবৰ্ধমান ভাবুকি: ভাৰতত এন্টিবায়টিক ৰেজিষ্টেন্স এক গুৰুতৰ স্বাস্থ্য প্ৰত্যাহ্বানত পৰিণত হৈছে
( অনুৰাধা দাস )
শেহতীয়াকৈ ভাৰতত এন্টিবায়টিক ৰেজিষ্টেন্স নামৰ এক ভয়াৱহ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ উন্মেষ ঘটিছে। শেহতীয়া গৱেষণা আৰু প্ৰতিবেদন অনুসৰি সাধাৰণতে ছুপাৰবাগ নামেৰে জনাজাত ঔষধ প্ৰতিৰোধী সংক্ৰমণৰ প্ৰাদুৰ্ভাৱ অতি আতংকজনক স্তৰত উপনীত হোৱা দেশসমূহৰ ভিতৰত ভাৰত অন্যতম। এই পৰিস্থিতিয়ে কেৱল চিকিৎসা কঠিন কৰি তোলাই নহয়, স্বাস্থ্যসেৱাৰ খৰচো অহৰহ বৃদ্ধি কৰি আছে।
◽এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা কি?
যেতিয়া ঔষধে বেক্টেৰিয়াৰ ওপৰত কাম কৰা বন্ধ কৰে তেতিয়া ইয়াক এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বোলা হয়। এন্টিবায়টিকে সাধাৰণতে বেক্টেৰিয়াৰ বৃদ্ধি মাৰি পেলায় বা বাধা দিয়ে, কিন্তু যেতিয়া এই ঔষধবোৰ অত্যধিক বা ভুলকৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয় তেতিয়া শৰীৰত এণ্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বৃদ্ধি পায় । ইয়াৰ ফলত এণ্টিবায়টিকে কাম নকৰা হয়। ইয়াৰ ফলত সাধাৰণ সংক্ৰমণো গুৰুতৰ হৈ পৰে, যাৰ ফলত সাধাৰণ ঔষধবোৰ অকাৰ্যকৰী হৈ পৰে।
◽ভাৰতত পৰিস্থিতি কিয় ভয়াৱহ?
ভাৰতত এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বিকৃত হোৱাৰ আঁৰত কেইবাটাও কাৰণ আছে। ইয়াৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ কাৰণ হ’ল চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ নোলোৱাকৈ এন্টিবায়টিক ব্যৱহাৰ কৰা। চৰ্দি, কাহ, জ্বৰ আদি সাধাৰণ সমস্যাৰ বাবেও মানুহে স্ব-চিকিৎসা কৰে, যদিও এই ৰোগবোৰ প্ৰায়ে ভাইৰাছজনিত হয়, কিন্তু কোনো এন্টিবায়টিকৰ প্ৰয়োজন নহয়। তদুপৰি অসম্পূৰ্ণ জ্ঞান বা যিকোনো ঔষধ নিজে খোৱাৰ ফলত শৰীৰে নিজে এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ কৰিব পৰা ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰে। ইয়াৰ ফলত ঔষধে কাম নকৰা হয়। ফলত বেক্টেৰিয়াবোৰে আক্ৰমণ কৰিবলৈ সুবিধা পায় ।
◽ছুপাৰবাগ: চিকিৎসাৰ বাবে আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বান
ঔষধ প্ৰতিৰোধী বা ছুপাৰবাগ হৈছে এণ্টিবায়টিকক বন্ধ কৰি দিব পৰা শৰীৰৰ নিজা ক্ষমতা। এনে সমস্যা হ'লে এন্টিবায়টিক খালেও কাম নকৰে। যাৰ ফলত বহু দামৰ আৰু বহু ক্ষমতাৰ এন্টিবায়টিক খাব লগা হ'য়। এনে সমস্যা হ'লে শৰীৰত আক্ৰমণ কৰা বেক্টেৰিয়া ধ্বংস নহয়। যাৰ ফলত চিকিৎসা কৰোতে বেছি সময় লাগে, ব্যয়বহুল ঔষধৰ প্ৰয়োজন হয় আৰু বহু ক্ষেত্ৰত আনকি ৰোগীৰ জীৱনকো বিপদত পেলায়। চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি ৰোগী, বৃদ্ধ, নৱজাতক, আৰু ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা দুৰ্বল লোক এই ভাবুকিৰ দ্বাৰা বেছিকৈ প্ৰভাৱিত হয় বা মৃত্যু মুখত পৰিব পাৰে।
◽কিয় চিকিৎসা ব্যয়বহুল আৰু জটিল হৈ পৰিছে?
যেতিয়া ঔষধ বিকল হয় তেতিয়া চিকিৎসকে নতুন আৰু ব্যয়বহুল এন্টিবায়টিকৰ আশ্ৰয় ল’বলগীয়া হয়। ৰোগীক প্ৰায়ে দীৰ্ঘ সময়ৰ বাবে চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি কৰিবলগীয়া হয়, যাৰ ফলত চিকিৎসাৰ খৰচ সূচকীয়ভাৱে বৃদ্ধি পায়। এই সমস্যা কেৱল ৰোগীৰ মাজতে সীমাবদ্ধ নহয়, বৰঞ্চ সমগ্ৰ স্বাস্থ্য ব্যৱস্থাটোৰ ওপৰত বোজা জাপি দিয়ে।
◽ পশুপালন আৰু কৃষিক্ষেত্ৰত ঔষধৰ অপব্যৱহাৰ
এন্টিবায়টি বোৰৰ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বৃদ্ধিৰ এটা প্ৰধান কাৰণ হৈছে পশুপালন আৰু কৃষিক্ষেত্ৰত ঔষধৰ অত্যধিক ব্যৱহাৰ। প্ৰাণীৰ বৃদ্ধি ত্বৰান্বিত কৰাৰ লগতে ৰোগ প্ৰতিৰোধৰ বাবে এন্টিবায়টিক ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই ঔষধবোৰে খাদ্য শৃংখলৰ মাজেৰে মানুহৰ শৰীৰত প্ৰৱেশ কৰি ক্ৰমান্বয়ে প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰে। এই সমস্যা কিন্তু ভাল নহয়।
◽এই ভাবুকি কেনেকৈ প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰি?
এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা প্ৰতিৰোধৰ বাবে সামূহিক প্ৰচেষ্টা অতি প্ৰয়োজনীয়। চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ মতেহে এন্টিবায়টিক খাব লাগে আৰু সম্পূৰ্ণ কৰিব লাগে। হাতৰ পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা, বিশুদ্ধ পানী, টিকাকৰণ, সংক্ৰমণ প্ৰতিৰোধেও এই সমস্যা দূৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। ঔষধৰ সঠিক ব্যৱহাৰ সন্দৰ্ভত চৰকাৰ আৰু স্বাস্থ্য প্ৰতিষ্ঠানসমূহেও কঠোৰ নিয়ম বলবৎ কৰিব লাগিব।
এন্টিবায়টিক প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা ভাৰতৰ বাবে লাহে লাহে কিন্তু অত্যন্ত বিপদজনক স্বাস্থ্য সংকটত পৰিণত হৈছে। সময়মতে সমাধান নকৰিলে আগন্তুক বছৰবোৰত সাধাৰণ সংক্ৰমণেও মাৰাত্মক বুলি প্ৰমাণিত হ’ব পাৰে। সজাগতা, উপযুক্ত চিকিৎসা আৰু দায়িত্বশীল আচৰণ এই প্ৰত্যাহ্বানৰ সৈতে মোকাবিলা কৰাৰ আটাইতকৈ ফলপ্ৰসূ উপায়।
সেয়েহে সাধাৰণ জ্বল বা ৰোগ হ'লে চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ নোলোৱাকৈ এণ্টিবায়টিক ঔষধ সেৱন নকৰিব।