মিঠাইৰ ওপৰত জিলিকি থকা Silver Foil কিয় ব্যৱহাৰ কৰা হয়? ই স্বাস্থ্যৰ বাবে ক্ষতিকাৰক নেকি?
( অপূৰ্ব দাস )
মিঠাইৰ ওপৰত জিলিকি থকা ৰূপালী তৰপটো বা ৰূপৰ পাত (যাক সাধাৰণতে 'বৰক' বা Silver Foil বুলি জনা যায়) আমি সকলোৱে দেখিছোঁ। বিশেষক একেবাৰে মিহি বা মাইক্ৰ' পৰ্যায়ৰ এই ৰূপৰ পাত ব্যৱহাৰ কৰাৰ আঁৰত কিছুমান বিশেষ কাৰণ আছে। একে সময়তে, ই স্বাস্থ্যৰ বাবে কিমান দূৰ সুৰক্ষিত, তাক লৈও বহুতৰে মনত প্ৰশ্ন উদয় হয়। এই বিষয়ে তলত বিতংভাৱে আলোচনা কৰা হ'ল:
🔴 মিঠাইত ৰূপৰ পাত ব্যৱহাৰ কৰাৰ মূল কাৰণসমূহ:
◽ সৌন্দৰ্য আৰু আকৰ্ষণ বৃদ্ধি:
ৰূপৰ পাত ব্যৱহাৰ কৰাৰ আটাইতকৈ প্ৰধান কাৰণটো হ’ল সৌন্দৰ্যবৰ্ধন। কাজু বৰ্ফি, পেড়া বা লাডুৰ দৰে পৰম্পৰাগত ভাৰতীয় মিঠাইসমূহৰ ওপৰত এই ৰূপালী প্ৰলেপ দিলে সেইবোৰ দেখিবলৈ অতি আড়ম্বৰপূৰ্ণ আৰু আকৰ্ষণীয় হৈ পৰে। ই উৎসৱ-পাৰ্বন বা বিয়া-সবাহৰ পৰিৱেশত মিঠাইসমূহক এক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰে।
◽ বেক্টেৰিয়া প্ৰতিৰোধী গুণ (Antimicrobial Properties):
ৰূপৰ এবিধ প্ৰাকৃতিক গুণ হ’ল ই বেক্টেৰিয়া বা অন্যান্য অণুজীৱৰ বৃদ্ধি প্ৰতিহত কৰিব পাৰে। পুৰণি কালত যেতিয়া ফ্ৰিজ বা আধুনিক সংৰক্ষণ ব্যৱস্থা নাছিল, তেতিয়া মিঠাই দীৰ্ঘদিন ধৰি সতেজ কৰি ৰাখিবলৈ আৰু ভেঁকুৰ বা বেক্টেৰিয়াৰ আক্ৰমণৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ এই ৰূপৰ পাত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।
◽ আভিজাত্যৰ প্ৰতীক:
পৰম্পৰাগতভাৱে ৰজা-মহাৰজাৰ দিনৰে পৰা খাদ্যত সোণ আৰু ৰূপৰ পাত ব্যৱহাৰ কৰাৰ প্ৰথা চলি আহিছে। ইয়াক আভিজাত্য আৰু উচ্চ মানদণ্ডৰ প্ৰতীক বুলি গণ্য কৰা হয়।
🔴 ই স্বাস্থ্যৰ বাবে ক্ষতিকাৰক নেকি?
এই প্ৰশ্নটোৰ উত্তৰ নিৰ্ভৰ কৰে ৰূপৰ পাতটোৰ পৱিত্ৰতা বা গুণগত মানৰ ওপৰত।
◽ ১০০% বিশুদ্ধ ৰূপ (Pure Silver):
যদি মিঠাইত ব্যৱহাৰ কৰা ৰূপৰ পাতটো সম্পূৰ্ণৰূপে বিশুদ্ধ (৯৯.৯% পৱিত্ৰ) হয়, তেন্তে ই শৰীৰৰ বাবে ক্ষতিকাৰক নহয়। ভাৰতীয় খাদ্য সুৰক্ষা আৰু মানক প্ৰাধিকৰণ (FSSAI) ৰ নিয়ম অনুসৰি, খাদ্য গ্ৰেডৰ বিশুদ্ধ ৰূপৰ পাত খোৱাটো সুৰক্ষিত। আমাৰ শৰীৰে অতি সূক্ষ্ম পৰিমাণৰ বিশুদ্ধ ৰূপ হজম নকৰাকৈয়ে প্ৰাকৃতিক প্ৰক্ৰিয়াৰে শৰীৰৰ পৰা উলিয়াই দিব পাৰে।
◽ ভেজাল আৰু এলুমিনিয়ামৰ ব্যৱহাৰ (প্ৰধান বিপদ):
বজাৰত উপলব্ধ বহুতো সস্তীয়া মিঠাইত ৰূপৰ পৰিৱৰ্তে এলুমিনিয়ামৰ ফইল (Aluminum Foil) ব্যৱহাৰ কৰা দেখা যায়। এলুমিনিয়াম শৰীৰৰ বাবে অত্যন্ত ক্ষতিকাৰক। ই শৰীৰৰ ভিতৰত জমা হৈ মগজু, হাড় আৰু বৃক্কৰ (Kidney) মাৰাত্মক ক্ষতি কৰিব পাৰে।
◽ গধুৰ ধাতুৰ বিষক্ৰিয়া (Heavy Metal Toxicity):
কেতিয়াবা ৰূপৰ পাত প্ৰস্তুত কৰোঁতে ইয়াত সীহ (Lead), কেডমিয়াম বা আৰ্চেনিকৰ দৰে বিষাক্ত গধুৰ ধাতুৰ মিশ্ৰণ ঘটে। এনে ভেজাল বৰক নিয়মীয়াকৈ খালে শৰীৰত লাহে লাহে বিষক্ৰিয়া হ’ব পাৰে, যাৰ ফলত কৰ্কট ৰোগৰ দৰে ভয়াবহ ব্যাধি হোৱাৰ সম্ভাৱনা থাকে।
◽ প্ৰস্তুতকৰণৰ অস্বাস্থ্যকৰ পদ্ধতি:
পৰম্পৰাগতভাৱে ৰূপৰ পাত প্ৰস্তুত কৰিবলৈ পশুটোৰ ছাল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, যিটো বৰ্তমান নিষিদ্ধ যদিও কিছুমান ঠাইত এতিয়াও অস্বাস্থ্যকৰ পৰিৱেশত ইয়াৰ নিৰ্মাণ কাৰ্য চলে। ইয়াৰ ফলত বিভিন্ন ধৰণৰ সংক্ৰমণ হোৱাৰ আশংকা থাকে।
🔴 গ্ৰাহক হিচাপে ল’বলগীয়া সাৱধানতা:
◽ সদায় বিশ্বাসযোগ্য আৰু চৰকাৰী পঞ্জীয়নভুক্ত (FSSAI অনুমোদিত) নামী-দামী মিঠাইৰ দোকানৰ পৰাহে বৰক যুক্ত মিঠাই ক্ৰয় কৰা উচিত।
◽ ঘৰতে আপুনি ৰূপৰ পাতটো পৰীক্ষা কৰিব পাৰে। মিঠাইৰ ওপৰৰ পৰা অলপ বৰক হাতত লৈ আঙুলিৰে মোহাৰি চাব। যদি ই সহজে মিলি যায়, তেন্তে ই ৰূপ। কিন্তু যদি ই সৰু সৰু টুকুৰা হৈ ফাটি যায় বা ক’লা পৰি যায়, তেন্তে সেয়া এলুমিনিয়াম হ’ব পাৰে।
◽ আন এটা উপায় হ’ল, বৰকখিনিত জুই লগাই চোৱা। যদি সেয়া আচল ৰূপ হয়, তেন্তে ই জ্বলি নাযায় আৰু তাৰ ৰূপালী ৰংটো অক্ষুণ্ণ থাকে। কিন্তু এলুমিনিয়াম হ’লে ই ক’লা ছাঁয়াত পৰিণত হ’ব।
উচ্চ মানদণ্ডৰ আৰু বিশুদ্ধ মাইক্ৰ' ৰূপৰ পাত খালে স্বাস্থ্যৰ কোনো ক্ষতি নহয়। কিন্তু বজাৰত উপলব্ধ ভেজাল সামগ্ৰীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি, সন্দেহ থাকিলে তেনে চকচকীয়া মিঠাই খোৱাৰ পৰা বিৰত থকাটোহে বুদ্ধিমানৰ কাম।
