যকৃৎ বা লিভাৰৰ ভয়ংকৰ ক্ষতি কৰা মাৰাত্মক বেক্টেৰিয়া আৰু ভাইৰাছসমূহ
( অপূৰ্ব দাস )
মানৱ শৰীৰৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ, বৃহৎ আৰু অতিকৈ প্ৰয়োজনীয় অংগ হৈছে যকৃৎ বা লিভাৰ। লিভাৰে আমাৰ শৰীৰত প্ৰায় পাঁচশতকৈ অধিক জৰুৰী কাৰ্য্য অহৰহ সম্পাদন কৰি থাকে। ইয়াৰ ভিতৰত তেজ পৰিষ্কাৰ কৰা, আমি গ্ৰহণ কৰা খাদ্য হজম কৰাত সহায় কৰা, ৰোগ প্ৰতিৰোধৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় প্ৰটিন উৎপাদন কৰা, শৰীৰৰ শক্তি সঞ্চয় কৰা আৰু ক্ষতিকাৰক পদাৰ্থসমূহ শৰীৰৰ পৰা বাহিৰ কৰা আদি প্ৰধান কাৰ্য্য। কিন্তু, আমাৰ চাৰিওফালে থকা পৰিৱেশত এনে কিছুমান ভয়ংকৰ বেক্টেৰিয়া আৰু ভাইৰাছ লুকাই থাকে, যিয়ে এই অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগটোক নীৰৱে আক্ৰমণ কৰি গুৰুতৰ ক্ষতিসাধন কৰিব পাৰে। সময়মতে ইয়াৰ সঠিক ৰোগ নিৰ্ণয় আৰু চিকিৎসা নকৰিলে ৰোগীৰ মৃত্যু পৰ্যন্ত হ'ব পাৰে। সেয়েহে, এই মাৰাত্মক অণুজীৱসমূহৰ বিষয়ে সবিশেষ জানি লোৱাটো আৰু আগতীয়া সাৱধানতা অৱলম্বন কৰাটো অতিশয় জৰুৰী।
ভাইৰাছজনিত মাৰাত্মক সংক্ৰমণসমূহ
লিভাৰৰ আটাইতকৈ বেছি ক্ষতি কৰা অণুজীৱসমূহৰ ভিতৰত ভাইৰাছৰ স্থান একেবাৰে শীৰ্ষত। হেপাটাইটিছ ভাইৰাছসমূহক লিভাৰৰ প্ৰধান আৰু আটাইতকৈ ভয়ংকৰ শত্ৰু হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
🔴 হেপাটাইটিছ ভাইৰাছৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰ আৰু প্ৰভাৱ
হেপাটাইটিছ শব্দৰ অৰ্থ হৈছে লিভাৰৰ প্ৰদাহ বা ফুলা। প্ৰধানকৈ পাঁচ প্ৰকাৰৰ হেপাটাইটিছ ভাইৰাছে লিভাৰত ভয়াবহভাৱে আক্ৰমণ কৰে।
◽ হেপাটাইটিছ এ ভাইৰাছ: প্ৰধানকৈ দূষিত পানী আৰু অপৰিষ্কাৰ খাদ্যৰ জৰিয়তে এই ভাইৰাছ এজনৰ পৰা আনজনলৈ বিয়পে। সাধাৰণতে ইয়াৰ প্ৰভাৱত হোৱা জণ্ডিচ নিজে নিজে ভাল হয় যদিও, কিছুমান বিশেষ ক্ষেত্ৰত ই তীব্ৰ ৰূপ ধাৰণ কৰি তাৎক্ষণিকভাৱে লিভাৰ বিকল কৰিব পাৰে যাক একিউট লিভাৰ ফেইলিয়ৰ বুলি কোৱা হয়।
◽ হেপাটাইটিছ বি ভাইৰাছ: এই ভাইৰাছ সংক্ৰমিত তেজ গ্ৰহণ কৰিলে, সুৰক্ষিত নোহোৱা যৌন সম্পৰ্ক স্থাপন কৰিলে আৰু আক্ৰান্ত মাতৃৰ পৰা গৰ্ভস্থ সন্তানলৈ সহজে বিয়পে। দীৰ্ঘম্যাদী সংক্ৰমণৰ ফলত লিভাৰ চিৰোচিছ আৰু লিভাৰ কেন্সাৰৰ দৰে মাৰাত্মক ৰোগ হ'ব পাৰে, যি সমগ্ৰ বিশ্বতে মৃত্যুৰ এক প্ৰধান কাৰণ হিচাপে পৰিচিত।
◽ হেপাটাইটিছ চি ভাইৰাছ: প্ৰধানকৈ সংক্ৰমিত তেজৰ জৰিয়তে, বিশেষকৈ ড্ৰাগছ আসক্তসকলে একেটা চিৰিঞ্জ ব্যৱহাৰ কৰিলে এই ভাইৰাছ দ্ৰুতগতিত বিয়পে। ইয়াৰ লক্ষণসমূহ বহু বছৰলৈকে প্ৰকাশ নাপায় আৰু লক্ষণ ধৰা পৰালৈকে লিভাৰৰ বিস্তৰ ক্ষতি হৈ যায়।
◽ হেপাটাইটিছ ডি ভাইৰাছ: এইটো এটা অসম্পূৰ্ণ ভাইৰাছ আৰু ই কেৱল হেপাটাইটিছ বি ভাইৰাছৰ উপস্থিতিতহে শৰীৰত বৃদ্ধি পাব পাৰে। এই দুয়োবিধ ভাইৰাছৰ একেলগে হোৱা আক্ৰমণে লিভাৰ অতি সোনকালে আৰু ভয়াবহভাৱে ধ্বংস কৰে।
◽ হেপাটাইটিছ ই ভাইৰাছ: হেপাটাইটিছ এ ভাইৰাছৰ দৰেই ই প্ৰধানকৈ দূষিত খোৱা পানীৰ জৰিয়তে বিয়পে। সাধাৰণ লোকৰ বাবে ই কম ক্ষতিকাৰক যদিও, গৰ্ভৱতী মহিলাৰ ক্ষেত্ৰত এই ভাইৰাছ অত্যন্ত মাৰাত্মক হ'ব পাৰে আৰু গৰ্ভৱতী অৱস্থাত সংক্ৰমণ হ'লে মাতৃ আৰু সন্তান দুয়োৰে মৃত্যুৰ কাৰণ হ'ব পাৰে।
🔴 অন্যান্য বিপদজনক ভাইৰাছসমূহ
হেপাটাইটিছৰ উপৰিও আন কিছুমান ভাইৰাছেও লিভাৰৰ গুৰুতৰ ক্ষতি কৰা দেখা যায়।
◽ ডেংগু ভাইৰাছ: ডেংগু জ্বৰত আক্ৰান্ত ৰোগীৰ লিভাৰৰ আকাৰ অস্বাভাৱিকভাৱে বৃদ্ধি পাব পাৰে আৰু লিভাৰৰ পৰা নিঃসৰণ হোৱা এনজাইমৰ মাত্ৰা বহুগুণে বাঢ়ি যায়। ইয়াৰ ফলত লিভাৰৰ স্বাভাৱিক কাৰ্যক্ষমতা হ্ৰাস পায় আৰু ৰোগী অতিশয় দুৰ্বল হৈ পৰে।
◽ চাইট'মেগালোভাইৰাছ আৰু এপষ্টিন-বাৰ ভাইৰাছ: সাধাৰণতে যিসকল লোকৰ ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা কম, যেনে এইচ আই ভি আক্ৰান্ত ৰোগী বা অংগ সংস্থাপন কৰা ৰোগী, তেওঁলোকৰ ক্ষেত্ৰত এই ভাইৰাছসমূহে লিভাৰত তীব্ৰ প্ৰদাহৰ সৃষ্টি কৰি বিপদ মাতি আনে।
◽ য়েল্লো ফিভাৰ ভাইৰাছ: নিৰ্দিষ্ট প্ৰজাতিৰ মহৰ জৰিয়তে বিয়পা এই ভাইৰাছে পোনে পোনে লিভাৰৰ সুস্থ কোষসমূহ ধ্বংস কৰে যাৰ ফলত ৰোগীৰ তীব্ৰ জণ্ডিচ হয় আৰু অৱস্থা গুৰুতৰ হ'লে ৰোগীয়ে অকালতে মৃত্যু সাৱটি ল'বলগীয়া হয়।
⬜ বেক্টেৰিয়াজনিত ভয়ংকৰ সংক্ৰমণসমূহ
ভাইৰাছৰ সমান্তৰালকৈ প্ৰকৃতিৰ বুকুত থকা কিছুমান বেক্টেৰিয়াও লিভাৰৰ বাবে অত্যন্ত বিপদজনক আৰু প্ৰাণঘাতী হ'ব পাৰে।
🔴 লেপ্টোস্পাইৰা বেক্টেৰিয়াৰ আক্ৰমণ
লেপ্টোস্পাইৰোচিছ নামৰ ৰোগ সৃষ্টি কৰা এই বেক্টেৰিয়া সাধাৰণতে সংক্ৰমিত প্ৰাণীৰ, বিশেষকৈ নিগনি, কুকুৰ আৰু পোহনীয়া জন্তুৰ প্ৰস্ৰাৱৰ জৰিয়তে পানী আৰু মাটিত মিহলি হয়। বাৰিষা কালত বা বানপানীৰ সময়ত এই দূষিত পানীৰ সংস্পৰ্শলৈ আহিলে ছালৰ সৰু কটা-ছিঙা অংশৰে মানুহৰ শৰীৰত এই বেক্টেৰিয়াবিধ প্ৰৱেশ কৰে।
◽ ইয়াৰ সংক্ৰমণৰ ফলত ৱেইলছ ডিজিজ নামৰ এক অতি ভয়ংকৰ আৰু জটিল অৱস্থাৰ সৃষ্টি হ'ব পাৰে।
◽ এই অৱস্থাত ৰোগীৰ লিভাৰ আৰু কিডনী একেলগে বিকল হ'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ৰোগীৰ চকু আৰু সমগ্ৰ গাৰ ছাল গভীৰ হালধীয়া ৰঙৰ হৈ পৰে আৰু সঠিক সময়ত নিবিড় চিকিৎসা নাপালে ৰোগীৰ মৃত্যু নিশ্চিত হৈ পৰে।
🔴 ছালমোনেলা টাইফি বেক্টেৰিয়াৰ প্ৰভাৱ
আমাৰ সমাজত সঘনাই দেখা পোৱা টাইফয়ড জ্বৰ সৃষ্টি কৰা এই বেক্টেৰিয়া ঘাইকৈ দূষিত খাদ্য আৰু পানীৰ জৰিয়তে বিয়পে।
◽ টাইফয়ড ৰোগৰ তীব্ৰ সংক্ৰমণৰ ফলত লিভাৰত প্ৰদাহ হ'ব পাৰে যাক চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ ভাষাত টাইফয়ড হেপাটাইটিছ বুলি কোৱা হয়।
◽ ইয়াৰ ফলত লিভাৰৰ কোষবোৰে নিজৰ স্বাভাৱিক কাম কৰিবলৈ এৰি দিয়ে আৰু শৰীৰত উৎপন্ন হোৱা বিষাক্ত পদাৰ্থসমূহ জমা হ'বলৈ ধৰে, যিয়ে ৰোগীৰ অৱস্থা অতিমাত্ৰা সংকটজনক কৰি তোলে।
🔴 লিভাৰ আবচেচ বা লিভাৰত পূঁজ জমা হোৱা ৰোগ
কেতিয়াবা বিভিন্ন বেক্টেৰিয়াৰ সংক্ৰমণৰ ফলত লিভাৰৰ ভিতৰত পূঁজ জমা হৈ ডাঙৰ ঘা বা ফোঁহাৰ সৃষ্টি হয়। ই এক অত্যন্ত যন্ত্ৰণাদায়ক আৰু জীৱনলৈ ভাবুকি কঢ়িয়াই অনা অৱস্থা।
◽ ই-কলাই, ক্লেবচিয়েলা, আৰু ষ্টেফাইলোকক্কাছ আদি বিপদজনক বেক্টেৰিয়াই লিভাৰত এনে মাৰাত্মক ফোঁহা সৃষ্টি কৰিব পাৰে।
◽ শৰীৰৰ আন কোনো অংশত, বিশেষকৈ পেটৰ ভিতৰত থকা সংক্ৰমণ তেজৰ নলীৰ জৰিয়তে লিভাৰলৈ বিয়পিলে এনে ভয়ংকৰ পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হয়।
◽ লিভাৰৰ ভিতৰত থকা এই পূঁজৰ মোনা অত্যাধিক ফুলি গৈ ফাটি গ'লে আৰু গোটেই পেটত সেই বীজাণুযুক্ত পূঁজ বিয়পি পৰিলে ৰোগীৰ অৱস্থা অতিশয় সংকটজনক হৈ পৰে। ইয়াৰ পৰা চেপটিচেমিয়া হৈ ৰোগীয়ে অতি কম সময়ৰ ভিতৰতে প্ৰাণ হেৰুৱাব পাৰে।
⬜ লিভাৰ সংক্ৰমণৰ প্ৰধান লক্ষণসমূহ
যেতিয়া লিভাৰ এই ভয়ংকৰ বেক্টেৰিয়া বা ভাইৰাছৰ দ্বাৰা আক্ৰান্ত হয়, তেতিয়া শৰীৰত কিছুমান স্পষ্ট লক্ষণ ফুটি উঠে। এই লক্ষণসমূহ সময়মতে চিনাক্ত কৰাটো জীৱন ৰক্ষাৰ বাবে অতিৱশ্যকীয়।
🔴 ছাল আৰু চকুৰ বগা অংশ সম্পূৰ্ণ হালধীয়া পৰা যাক সাধাৰণতে জণ্ডিচ বুলি জনা যায়।
🔴 পেটৰ সোঁফালৰ একেবাৰে ওপৰৰ অংশত তীব্ৰ বিষ আৰু অনবৰতে অস্বস্তি অনুভৱ কৰা।
🔴 কোনো কাৰণ নোহোৱাকৈ অত্যধিক ভাগৰ লগা, শাৰীৰিক দুৰ্বলতা আৰু একেবাৰে ভোক নোহোৱা হোৱা।
🔴 সঘনাই বমি ভাৱ অহা আৰু খোৱাৰ পিছতে বমি হোৱা।
🔴 প্ৰস্ৰাৱৰ ৰং অস্বাভাৱিকভাৱে ডাঠ, ক'লা বা সৰিয়হৰ তেলৰ দৰে হোৱা।
🔴 শৌচৰ ৰং শেঁতা, বগা বা মাটিৰ ৰঙৰ দৰে পৰিৱৰ্তন হোৱা।
🔴 সঘনাই জ্বৰ উঠি থকা আৰু সমগ্ৰ গাৰ ছাল খজুওৱা।
⬜ সংক্ৰমণৰ ফলত কেনেকৈ মৃত্যু মুখত পৰে?
যেতিয়া এই মাৰাত্মক বেক্টেৰিয়া আৰু ভাইৰাছসমূহে লিভাৰত অনবৰতে আক্ৰমণ কৰি থাকে আৰু সঠিক চিকিৎসাৰ অভাৱ হয়, তেতিয়া লিভাৰৰ সুস্থ কোষসমূহ দ্ৰুতগতিত ধ্বংস হ'বলৈ ধৰে।
🔴 প্ৰথম অৱস্থাত লিভাৰত তীব্ৰ প্ৰদাহ বা ফুলাৰ সৃষ্টি হয়।
🔴 তাৰ পিছত লিভাৰৰ কোষবোৰ মৰি গৈ সেই ঠাইত কঠিন দাগৰ সৃষ্টি হয় যাক ফাইব্ৰচিছ বুলি কোৱা হয়।
🔴 লাহে লাহে গোটেই লিভাৰটোৱেই কঠিন আৰু অকামিলা হৈ পৰে যাক চিকিৎসা বিজ্ঞানত লিভাৰ চিৰোচিছ বোলে।
🔴 অৱশেষত লিভাৰ সম্পূৰ্ণৰূপে বিকল হৈ পৰে। লিভাৰে কাম নকৰাৰ ফলত শৰীৰৰ বিষাক্ত পদাৰ্থসমূহ তেজৰ জৰিয়তে মগজুলৈ বিয়পি পৰে আৰু ৰোগী ক'মালৈ গৈ অৱশেষত মৃত্যুমুখত পৰে।
⬜ প্ৰতিৰোধ আৰু সজাগতা
প্ৰতিকাৰতকৈ প্ৰতিৰোধেই সদায় শ্ৰেয়। লিভাৰৰ দৰে স্পৰ্শকাতৰ অংগৰ ক্ষেত্ৰত এই কথাষাৰ আখৰে আখৰে সঁচা। কিছুমান সহজ দৈনন্দিন সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰি আমি এই ভয়ংকৰ ৰোগসমূহৰ পৰা নিজকে আৰু পৰিয়ালক হাত সাৰিব পাৰো।
🔴 পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা ৰক্ষা: শৌচাগাৰ ব্যৱহাৰ কৰাৰ পিছত, বাহিৰৰ পৰা আহিলে আৰু খাদ্য গ্ৰহণ কৰাৰ আগতে ভালদৰে চাবোন আৰু পৰিষ্কাৰ পানীৰে হাত ধোৱাৰ অভ্যাস গঢ়ি তুলিব লাগে।
🔴 নিৰাপদ পানী আৰু সুষম খাদ্য: সদায় ভালদৰে উতলোৱা বা বিজ্ঞানসন্মতভাৱে ফিল্টাৰ কৰা পানীহে গ্ৰহণ কৰিব লাগে। ৰাস্তাৰ কাষৰ মুকলি, মাখি পৰা আৰু অস্বাস্থ্যকৰ পৰিৱেশত প্ৰস্তুত কৰা খাদ্য খোৱাৰ পৰা সম্পূৰ্ণৰূপে বিৰত থাকিব লাগে।
🔴 প্ৰতিষেধক বা ভেকচিন গ্ৰহণ: চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ উন্নতিত বৰ্তমান হেপাটাইটিছ এ আৰু হেপাটাইটিছ বি-ৰ দৰে ভয়ংকৰ ৰোগৰ ফলপ্ৰসূ প্ৰতিষেধক ছিটা উপলব্ধ। ওচৰৰ চিকিৎসালয়ত গৈ চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি এই ভেকচিন সময়মতে গ্ৰহণ কৰাটো অত্যন্ত জৰুৰী।
🔴 সুৰক্ষিত জীৱনশৈলী: সংক্ৰামক ৰোগৰ পৰা বাচিবলৈ সদায় সুৰক্ষিত যৌন জীৱন যাপন কৰিব লাগে আৰু সজাগতা অৱলম্বন কৰিব লাগে।
🔴 দৈনন্দিন সাৱধানতা: ৰেজৰ, দাঢ়ি কটা সামগ্ৰী, টুথব্ৰাছ, বা নখ কটা যতন কেতিয়াও আনৰ সৈতে বিনিময় কৰিব নালাগে। চিকিৎসালয়ত তেজ দিয়া বা বেজী লোৱাৰ সময়ত সদায় নতুন আৰু বীজাণুমুক্ত চিৰিঞ্জ ব্যৱহাৰ কৰাটো সুনিশ্চিত কৰা উচিত।
🔴 মদ্যপান সম্পূৰ্ণ ত্যাগ: যিকোনো ধৰণৰ সংক্ৰমণৰ সময়ত বা লিভাৰৰ ৰোগত আক্ৰান্ত অৱস্থাত মদ্যপান কৰিলে লিভাৰৰ ক্ষতিৰ মাত্ৰা বহুগুণে আৰু দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। সেয়েহে সুৰাপানৰ পৰা সম্পূৰ্ণৰূপে বিৰত থকাটো বাঞ্চনীয়।
লিভাৰ বা যকৃৎ আমাৰ শৰীৰৰ এক অমূল্য আৰু সলনি কৰিব নোৱাৰা সম্পদ। চকুৰ নেদেখা বেক্টেৰিয়া আৰু ভাইৰাছৰ আক্ৰমণে ইয়াক নিমিষতে ধ্বংস কৰি পেলাব পাৰে। সেয়েহে, লিভাৰৰ স্বাস্থ্যৰ প্ৰতি অহৰহ সজাগ হোৱাটো আমাৰ সকলোৰে নৈতিক দায়িত্ব। ওপৰত উল্লেখ কৰা যিকোনো লক্ষণ শৰীৰত দেখা পোৱাৰ লগে লগে ঘৰুৱা চিকিৎসাত সময় নষ্ট নকৰি তৎক্ষণাত অভিজ্ঞ চিকিৎসকৰ কাষ চাপিব লাগে। সঠিক সময়ত ৰোগ নিৰ্ণয় আৰু উপযুক্ত চিকিৎসাই হেজাৰ হেজাৰ লোকৰ অমূল্য প্ৰাণ ৰক্ষা কৰিব পাৰে। সাৱধান হওক, সজাগ হওক, পৰিষ্কাৰ জীৱনশৈলী আঁকোৱালি লওক আৰু নিজৰ লগতে সমাজৰ আন লোকসকলকো এই মাৰাত্মক সংক্ৰমণৰ পৰা সুৰক্ষিত ৰাখক।